I tēnei ao matihiko, he maha ngā wero kāore i kitea i mua i te aroaro o ngā taiohi mō te pupuri i te hauora o ngā kanohi. Nā te mea kua whakamahia ngā mata hei tautoko i te mātauranga, te whakangahau, me ngā taunekeneke pāpori, kua nui haere te mārama ki te tiaki i ngā kanohi taitamariki. E tūhuratia ana e tēnei tuhinga ngā rautaki whai hua hei āwhina i ngā taiohi ki te pupuri i ō rātou tirohanga me te ārai i ngā kino mō te wā roa.
1. Whakahaere Wā Mata
E whitu+ hāora te roa o te noho a te taiohi toharite i runga i ngā taputapu matihiko i ia rā, e whakaatu ana i ō rātou kanohi ki te mārama kikorangi roa me te mamae o ngā kanohi. Whakamahia te ture **20-20-20**: I ia 20 meneti, tirohia tetahi mea e 20 putu te tawhiti mō te 20 hēkona. Whakatakotoria he rohe whakamahinga taputapu mā te whakamahi i ngā aroturuki wā mata kua hangaia, me te whakatenatena i ngā mahi whakangahau tuimotu pērā i ngā hākinakina, toi rānei hei whakaiti i te whakawhirinaki ki te mata.
2. Ngā Tikanga Tirotiro Tino Pai
- Kia mau tonu te **tawhiti o te ringa** mai i ngā mata (24-30 inihi)
- Whakatakotoria ngā mata o te taputapu **ki raro iho i te taumata o te kanohi** (koki 15-20 nekehanga)
- Whakaritea te kanapa kia ōrite ki te māramatanga taiao; whakahohehia ngā tātari mārama kikorangi i te whakamahinga o te ahiahi
3. Ngā Take Taiao
Kia taurite te rama o ngā wāhi ako - whakakotahihia te rama o te rūma taiao me ngā rama mahi arotahi. Āta karohia te pānui i roto i ngā waka e neke ana, i raro rānei i te rā tika. Mō ngā kaiwhakamahi karaihe whakapā, whai i ngā tikanga akuaku tino tika, ā, kaua rawa e moe me ngā karaihe e mau ana.
4. Kai Totika mō te Hauora o ngā Kanohi
Ngā matūkai matua me ō rātou pūtake:
- Huaora A: Kūmara, kāreti, pīnihi
- Ngā Omega-3: Hāmana, nati, purapura chia
- Lutein/Zeaxanthin: Kāreti, hua manu, kānga
- Huaora C: Hua citrus, pepa pere
- Konutea: Pīni, nati, witi katoa
Whakaititia te nui rawa o te kawheine me ngā inu huka ka matewai ai ngā kanohi, ā, ka pā kino ki te whakamarie o ngā kanohi.
5. Te Tiaki Kanohi Tinana
- Mauria he mōhiti kanohi tiaki-UV ki waho
- Whakamahia he mōhiti haumaru i ngā wā hākinakina/whakamātautau
- Whakakapia te meiha kanohi i ia 3 marama
- Kaua rawa e whakawhitiwhiti i ngā pouaka karaihe whakapā, i ngā pata kanohi rānei
6. Te Mōhio ki ngā Tohu Whakatūpato
Whakaritea he whakamātautau kanohi tonu mēnā kei te pāngia koe e:
- Te mamae tonu o te upoko i muri i ngā mahi tirohanga
- He uaua ki te arotahi i waenga i ngā mea tata/tawhiti
- Te aro ki te mārama rerekē
- Ngā wā mirimiri kanohi neke atu i te 5-6 ngā wā i te rā
- Ngā kanohi whero/wai tonu
7. Te Whakaora i te Moe me te Kanohi
Whaia kia 8-10 hāora te moe i te pō. Whakatūria he "tōnga rā matihiko" 1 hāora i mua i te moe. Whakamahia he rama pō mahana, kaua he rama kanapa i runga ake mō ngā mahi o te ahiahi.
Whakatau: Mā te tiaki kanohi i te wā o te taiohi ka taea te ārai i te 80% o ngā raruraru tirohanga, e ai ki ngā raraunga a te WHO. Mā te whakakotahi i ngā tikanga hangarau atamai, te kai tika, me ngā tirotiro auau, ka taea e ngā taiohi te tiaki i ō rātou hauora tirohanga me te tupu pai i roto i tō tātou ao e aro nui ana ki te mata. Kia maumahara: Mā ngā kanohi hauora o tēnei rā ka taea te kite mārama ake mō ngā moemoeā o āpōpō.
Wā tuku: Maehe-19-2025